2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası

AY Madde 19Kişi hürriyeti ve güvenliği

Yürürlükte · Son değişiklik: 21.01.2017

Herkes, kişi hürriyeti ve güvenliğine sahiptir.

Şekil ve şartları kanunda gösterilen:

Mahkemelerce verilmiş hürriyeti kısıtlayıcı cezaların ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi; bir mahkeme kararının veya kanunda öngörülen bir yükümlülüğün gereği olarak ilgilinin yakalanması veya tutuklanması; bir küçüğün gözetim altında ıslahı veya yetkili merci önüne çıkarılması için verilen bir kararın yerine getirilmesi; toplum için tehlike teşkil eden bir akıl hastası, uyuşturucu madde veya alkol tutkunu, bir serseri veya hastalık yayabilecek bir kişinin bir müessesede tedavi, eğitim veya ıslahı için kanunda belirtilen esaslara uygun olarak alınan tedbirin yerine getirilmesi; usulüne aykırı şekilde ülkeye girmek isteyen veya giren, ya da hakkında sınır dışı etme yahut geri verme kararı verilen bir kişinin yakalanması veya tutuklanması; halleri dışında kimse hürriyetinden yoksun bırakılamaz.

Suçluluğu hakkında kuvvetli belirti bulunan kişiler, ancak kaçmalarını, delillerin yokedilmesini veya değiştirilmesini önlemek maksadıyla veya bunlar gibi tutuklamayı zorunlu kılan ve kanunda gösterilen diğer hallerde hakim kararıyla tutuklanabilir. Hakim kararı olmadan yakalama, ancak suçüstü halinde veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde yapılabilir; bunun şartlarını kanun gösterir.

Yakalanan veya tutuklanan kişilere, yakalama veya tutuklama sebepleri ve haklarındaki iddialar herhalde yazılı ve bunun hemen mümkün olmaması halinde sözlü olarak derhal, toplu suçlarda en geç hakim huzuruna çıkarılıncaya kadar bildirilir.

(Değişik birinci cümle: 3/10/2001-4709/4 md.) Yakalanan veya tutuklanan kişi, tutulma yerine en yakın mahkemeye gönderilmesi için gerekli süre hariç en geç kırksekiz saat ve toplu olarak işlenen suçlarda en çok dört gün içinde hâkim önüne çıkarılır. Kimse, bu süreler geçtikten sonra hakim kararı olmaksızın hürriyetinden yoksun bırakılamaz. Bu süreler olağanüstü hal (…) ve savaş hallerinde uzatılabilir.

(Değişik fıkra: 3/10/2001-4709/4 md.) Kişinin yakalandığı veya tutuklandığı, yakınlarına derhal bildirilir.

Tutuklanan kişilerin, makul süre içinde yargılanmayı ve soruşturma veya kovuşturma sırasında serbest bırakılmayı isteme hakları vardır. Serbest bırakılma ilgilinin yargılama süresince duruşmada hazır bulunmasını veya hükmün yerine getirilmesini sağlamak için bir güvenceye bağlanabilir.

Her ne sebeple olursa olsun, hürriyeti kısıtlanan kişi, kısa sürede durumu hakkında karar verilmesini ve bu kısıtlamanın kanuna aykırılığı halinde hemen serbest bırakılmasını sağlamak amacıyla yetkili bir yargı merciine başvurma hakkına sahiptir.

(Değişik: 3/10/2001-4709/4 md.) Bu esaslar dışında bir işleme tâbi tutulan kişilerin uğradıkları zarar, tazminat hukukunun genel prensiplerine göre, Devletçe ödenir.

Bu maddeye atıf yapan kararlar

670.000'i aşkın Yargıtay ve Danıştay kararı arasından AY Madde 19 hükmüne atıf yapan örnekler.

  • Yargıtay · 12. Ceza DairesiE. 2013/15410K. 2013/2156725.09.2013

    Yargıtay 12. Ceza Dairesi - E. 2013/15410, K. 2013/21567 (25.09.2013)

    …Antalya 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 03.09.2009 tarih ve 2009/945 sayısı ile Adli kontrol tedbiri uygulanmasına karar verilmiş olup, hakkında yapılan yargılama sonucu beraatine karar verildiğinin anlaşılması karşısında, 2709 sayılı TC Anayasası’nın 19, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 5 ve CMK'nın 141 ve devamı maddeleri gereğince, davacının Adli Kontrol kararına kadar olan 1 günlük fiili tutmanın, davacının içinde bulunduğu somut durum, uygulanan yakalama tedbirinin süresi, niteliği, etkileri,…

  • Yargıtay · 12. Ceza DairesiE. 2015/2784K. 2016/209215.02.2016

    Yargıtay 12. Ceza Dairesi - E. 2015/2784, K. 2016/2092 (15.02.2016)

    …konusunda, asıl davada hüküm verilmesinin veya verilen hükmün kesinleşmesinin beklenmesine gerek bulunmamaktadır. Zira bu talepler, asıl davanın sonucunu etkileyici veya asıl davanın sonucuna bağlı talepler değildir. 2709 sayılı TC. Anayasası'nın 19/son, 36, 40 ve 90. maddeleri gereğince iç hukuk kapsamında kanun hükmünde bağlayıcılığı olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 5. maddesindeki özgürlük ve güvenlik hakkı düzenlemeleri ile bu bağlamdaki Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına göre,…

  • Yargıtay · 12. Ceza DairesiE. 2015/3107K. 2015/1916310.12.2015

    Yargıtay 12. Ceza Dairesi - E. 2015/3107, K. 2015/19163 (10.12.2015)

    …yapılan inceleme sonunda mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere göre, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak; 2709 sayılı T.C. Anayasası'nın 19/son, 36, 40 ve 90. maddeleri gereğince iç hukuk kapsamında kanun hükmünde bağlayıcılığı olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 5. maddesindeki özgürlük ve güvenlik hakkı düzenlemeleri ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kararlarına göre, davacının hukuki…

  • Yargıtay · 12. Ceza DairesiE. 2015/4316K. 2015/1916010.12.2015

    Yargıtay 12. Ceza Dairesi - E. 2015/4316, K. 2015/19160 (10.12.2015)

    …suçların nitelik ve sayısı, uzayan tutukluluk ve uzayan yargılama sürecinin göz önüne alındığı gerekçesiyle 5271 sayılı CMK'nın 142/1. maddesi gereğince kısmen kabulüne dair hükmüne yönelik olarak yapılan incelemede; 2709 sayılı T.C. Anayasası'nın 19/son, 36, 40 ve 90. maddeleri gereğince iç hukuk kapsamında kanun hükmünde bağlayıcılığı olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 5. maddesindeki özgürlük ve güvenlik hakkı düzenlemeleri ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kararlarına göre, davacının hukuki…

  • Yargıtay · 12. Ceza DairesiE. 2014/15450K. 2015/436309.03.2015

    Yargıtay 12. Ceza Dairesi - E. 2014/15450, K. 2015/4363 (09.03.2015)

    …davada hüküm verilmesinin veya verilen hükmün kesinleşmesinin beklenmesine gerek bulunmamaktadır. Zira bu talepler, asıl davanın sonucunu etkileyici veya asıl davanın sonucuna bağlı talepler değildir. Bu kapsamda 2709 sayılı TC. Anayasası'nın 19/son, 36, 40 ve 90. maddeleri gereğince iç hukuk kapsamında kanun hükmünde bağlayıcılığı olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 5. maddesindeki özgürlük ve güvenlik hakkı düzenlemeleri ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kararlarına göre, davacının hukuki…

Kararların tam metni ve benzer kararlar için ücretsiz arayın

Değişiklik Geçmişi

  1. 03.10.2001değişik4709 sayılı Kanun

    (Değişik birinci cümle: 3/10/2001-4709/4 md.)

  2. 21.01.2017değişik6771 sayılı Kanun

    21/1/2017 tarihli ve 6771 sayılı Kanunun 16 ncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “, sıkıyönetim” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

Kanun: 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası

Kabul tarihi: 18.10.1982

Resmî Gazete: 09.11.1982 / Sayı 17863 (Mükerrer)

Kaynak: mevzuat.gov.tr

Metin mevzuat.gov.tr'deki güncel (işlenmiş) metinden alınır ve düzenli olarak güncellenir. Resmî metin için Resmî Gazete esas alınır.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası tüm maddeleri