5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu

Madde 2Tanımlar ve kısaltmalar

Yürürlükte · Son değişiklik: 25.04.2013

Bu Kanunun uygulanmasında;

1) Bakanlık: Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığını,

2) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,

3) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,

4) AFRA: Londra'da ilân edilen ortalama navlun ücretlerinin değerlemesini,

5) Akaryakıt: Benzin türleri, nafta (hammadde, solvent nafta hariç), gazyağı, jet yakıtı, motorin türleri, fuel-oil türleri ile Kurum tarafından belirlenen diğer ürünleri,

6) Akaryakıt istasyonu: Dağıtıcı veya bunlarla tek elden satış sözleşmesi yapmış bayilerce ilgili mevzuata uygun (teknik, kalite ve güvenlik) olarak kurulup, bir veya farklı alt başlıktan birer akaryakıt dağıtıcısının tescilli markası altında faaliyette bulunan ve esas itibarıyla araçların akaryakıt, madeni yağ, otogaz LPG, temizlik ve ihtiyarî olarak bakım ile kullanıcıların tüplü LPG hariç diğer asgarî ihtiyaçlarını karşılayacak imkânları sunan yerleri,

7) Akaryakıtla harmanlanan ürünler: Metil tersiyer bütil eter (MTBE), Etanol vb. (yerli tarım ürünlerinden denatüre olarak üretilenler ile biodizel hariç ) akaryakıt ile eşdeğer vergiye tâbi olan ve olacak ürünleri,

8) Asfalt : Zemin kaplamasında kullanılan ürünü,

9) Bayi: Bayilik faaliyeti için gerekli donanıma sahip gerçek ve tüzel kişileri,

10) Bayilik: Karşılıklı yükümlülüklerin ekinde fizibilite olan bir sözleşmeye bağlanarak akaryakıt dağıtım şirketleri tarafından gerçek ve tüzel kişilere akaryakıtın kullanıcılara ikmali yetkisi verilmesi işlemini,

11) Dağıtıcı: Akaryakıt dağıtım yetkisi olan ve lisansına işlenmesi halinde depolama, taşıma, ihrakiye ve madeni yağ üretimi işlemleri yapabilen sermaye şirketini,

12) Dağıtım: Serbest kullanıcılara akaryakıt toptan satışı ve ikmali dahil bayilere akaryakıt satış ve ikmal faaliyetlerinin bütününü,

13) Fizibilite: Kuruma verilmesi gerekli olmayan fakat bayilik sözleşmesi ekinde yer alan ve yapılacak yatırımların analizini içeren raporu,

14) Ham petrol: Yerden çıkarılan sıvı haldeki doğal hidrokarbonları,

15) İhrakiye : Ülkenin karasuları ve/veya karasuları bitişiğinde deniz vasıtalarına veya hava meydanlarında yerli ve yabancı uçaklara vergili veya vergisiz sağlanan akaryakıtı ve madeni yağı,

16) İhrakiye teslim şirketi ve bayii: Yurt içinden veya yurt dışından temin ettiği ihrakiyeyi deniz ve hava taşıtlarına ikmal eden lisanslı sermaye şirketini ve lisanslı bayileri,

17) İletici: İletim faaliyeti yapan sermaye şirketini,

18) İletim: Boru hattı vasıtasıyla petrolün taşınması işlemini (üreticilerin rafineriye veya iletim hattına ulaşan boru hatları ile tesislerin bünyesinde yer alan boru hatları hariç),

19) İşleme: Petrol ve diğer kimyasal maddelerden madeni yağ üretimi hariç yeni ürünler elde edilmesine ve/veya ürünlerin nitelik veya niceliğinin değiştirilmesine ilişkin işlemleri,

20) İşlemeci: Lisansı gereği işleme faaliyetini yapma hakkı verilmiş sermaye şirketini,

21) (Ek: 25/1/2007-5576/1 md.; Değişik: 28/3/2013-6455/35 md.) Kaçak akaryakıt: 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri uyarınca kaçak olarak kabul edilen akaryakıtı,

22) Katkı maddeleri: Akaryakıt ürünlerinin özelliklerini iyileştirmeye matuf organik ve inorganik maddeleri,

23) Kilometre tahdidi: Şehir içi veya şehirlerarası trafiğe açık yollarda aynı istikamette iki akaryakıt istasyonu arasındaki, Kurul tarafından çıkarılacak yönetmelikte belirlenecek asgarî mesafeyi,

24) Kötüniyet: Piyasa faaliyetinin yapılmasında, petrolün kaybına, karışmasına, bozulmasına veya amaç dışı kullanımına sebebiyet veren bir eylem veya ihmali,

25) Kullanıcı: Petrol kullanımı yapan gerçek ve tüzel kişileri,

26) Kullanım: Petrolün sadece kişisel ve işletme ihtiyaçları için tüketimini,

27) Lisans: Bu Kanuna göre gerçek ve tüzel kişilere piyasada faaliyet gösterebilmeleri için Kurul tarafından izin verildiğini gösterir belgeyi,

28) Lisanslı depocu: Lisanslı depolama faaliyeti yapan sermaye şirketini,

29) Lisanslı depolama: Piyasa faaliyetinde bulunanların stok ve işletme ihtiyaçlarını gidermek üzere başkasının mülkiyetindeki petrolün depolanması işlemini,

30) Madeni yağ üreticisi : Madeni yağ üretimi yapan gerçek ve tüzel kişileri,

31) Madeni yağ: Baz yağına veya kimyasal sentez yöntemi ile işlenen maddelere, bazı katkıların ilâvesi sonucu, hareketli ve temas halinde olan iki yüzey arasındaki sürtünme ve/veya aşınmayı azaltma veya soğutma özelliğine sahip mamul haline getirilen doğal veya yapay maddeleri,

32) Özel işlem: Petrolün nitelik olarak ayrı ürün haline getirilmesine yönelik olarak Kurumca belirlenen yöntemleri,

33) Petrol: Bu maddenin (5), (14) ve (44) numaralı bentlerinde tanımlananları,

34) Piyasa faaliyeti: Petrolün; ithalini, ihracını, rafinajını, işlenmesini, depolanmasını, iletimini, ihrakiye teslimini, taşınmasını, dağıtımını, bayiliğini,

35) Rafinaj: Ham petrolden başlayarak yeni ürünler elde edilmesine ilişkin işlemleri,

36) Rafinerici: Lisansı gereği rafinaj faaliyeti yapma hakkı verilmiş, petrol ticareti yapan sermaye şirketini,

37) Serbest kullanıcı: Kalorifer yakıtı, fuel-oil ve motorinde yıllık 5 000 tondan aşağı olmayacak şekilde Kurum tarafından ürün bazında belirlenen tüketim miktarından fazla yıllık petrol tüketimi olan lisanslı kullanıcıyı,

38) Solvent: Kimya ve sanayi tesislerinde tüketilen ve/veya yeni kimya ve sanayi mamulleri üretiminde kullanılan petrol ürünlerini,

39) (Değişik: 9/7/2008-5784/27 md.) Taşıma: Ham petrol ve akaryakıtların, kabotaj kapsamında denizyolu ve demiryolu taşıma araçlarıyla yapılan nakil faaliyetlerini,

40) Taşıyıcı: Taşıma faaliyeti yapan gerçek ve tüzel kişileri,

41) Tehlikeli eylem: Piyasa faaliyetinin yapılmasında, bunların yapıldığı mahalde veya yakınında bulunan bir kimsenin ölümüne, engelli hale gelmesine veya sağlığının bozulmasına, çevrenin kirlenmesine sebep olan veya olabilecek nitelikte bulunan bir fiil veya ihmali,

42) (Ek: 25/1/2007-5576/1 md.) Teknik düzenleme: Petrolün ve madenî yağın, ilgili idarî hükümler de dahil olmak üzere, standartları, ölçüleri, özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve uyulması zorunlu olan her türlü düzenlemeyi,

43) Transit taşıma: Başka bir ülkeden gelen petrolün başka bir ülkeye Türkiye üzerinden kara ve deniz yolu ile taşınmasını,

44) Ulusal marker: Akaryakıta rafineri çıkışında veya gümrük girişinde eklenecek katkıyı,

45) Üretim: Petrolün çıkarılmasını, ön işlenmesi ile saha dahilinde veya civarında bulunan depolara, iletim hattına veya rafineriye boru hattı ile taşınmasını veya depolanmasını,

46) Ürün: Fiziksel veya kimyasal işlem, rafinaj veya diğer yöntemlerle ham petrol ve/veya ürünlerinden elde edilen ürün veya ara ürün herhangi bir hidrokarbonu,

ifade eder.

Bu maddeye atıf yapan kararlar

670.000'i aşkın Yargıtay ve Danıştay kararı arasından 5015 sayılı Kanun Madde 2 hükmüne atıf yapan örnekler.

  • Yargıtay · 7. Ceza DairesiE. 2023/10332K. 2024/964106.11.2024

    Yargıtay 7. Ceza Dairesi - E. 2023/10332, K. 2024/9641 (06.11.2024)

    …tarihli Tübitak Mam raporunda özetle: “… Numunenin TUBİTAK-Ulusal Metroloji Enstitüsü (UME)’de yapılan marker ölçümünde marker seviyesi “geçersiz” olduğu, söz konusu numunenin, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nun (5015 sayılı Kanun) 2. maddesi 5 numaralı bendinde verilen “akaryakıt” tanımına girmediği, 5015 sayılı Kanun'un 2. maddesinin 21/c bendinde belirtilen akaryakıt haricinde kaldığı, numuneye ait analiz sonuçlarının değerlendirilmesi ve Gaz Kromatografisi-Kütle Spektrometresi…

  • Yargıtay · 15. Ceza DairesiE. 2017/8922K. 2019/1237020.11.2019

    Yargıtay 15. Ceza Dairesi - E. 2017/8922, K. 2019/12370 (20.11.2019)

    …refakat ederek ilk parti teslim edilen 220 kutu yağı sanıklar ... ve ...’in kömür depolarına getirdiği, sanık ...’ın refakatiyle getirilen yağlar müdahil ve işçileri tarafından depoya indirildiği, suça konu malın 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 2. maddesinin 21 nolu bendinin 3. fıkrasında düzenlenen kaçak akaryakıt niteliğinde olduğu ve sanıklar ... ve ...’in yakıt katkı maddesi olarak kullanmak ve satmak amacıyla suça konu madeni yağları almış olmaları nedeniyle Petrol Piyasası Kanunu'na muhalefet…

  • Yargıtay · 7. Ceza DairesiE. 2021/28928K. 2024/13410.01.2024

    Yargıtay 7. Ceza Dairesi - E. 2021/28928, K. 2024/134 (10.01.2024)

    …B-0180008 seri numaralı Tubitak Mam raporunda; % 28 oranında bitkisel yağ ve % 72 oranında organik çözücü karışımından oluştuğunun belirlendiği, incelenen numunelerin 5015 sayılı Petrol Piyasası Düzenleme Kanunu'nun (5015 sayılı Kanun) 2 nci maddesinin beş numaralı bendinde yer alan "akaryakıt" tanımına uymadığı, söz konusu numunenin kimyasal kompozisyonunun, 5015 sayılı Kanun'un 2 nci maddesinin yirmibirinci fıkrasının (c) bendi kapsamında olduğu ve bu şekli ile teknik düzenlemelere uygun…

  • Yargıtay · 7. Ceza DairesiE. 2015/12979K. 2017/934709.11.2017

    Yargıtay 7. Ceza Dairesi - E. 2015/12979, K. 2017/9347 (09.11.2017)

    …minibüsün deposuna sanık ...'in huni yardımı ile yağ tenekesini boşaltmakta olduğu sırada kolluk görevlilerince durumun tespit edildiği,.... Laboratuarı'nın 25.01.2013 tarihli analiz raporunda; incelenen numunenin 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 2. maddesinin 5 numaralı bendinde verilen akaryakıt tanımına uymadığı, söz konusu numunenin kimyasal kompozisyonunun teknik düzenlemelere uygun akaryakıt olmadığı ve numunenin %1,2 oranında çözücü(solvent) %98,8 oranında ise mineral yağ içerdiğinin…

  • Yargıtay · 7. Ceza DairesiE. 2014/12784K. 2014/1535010.09.2014

    Yargıtay 7. Ceza Dairesi - E. 2014/12784, K. 2014/15350 (10.09.2014)

    …mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü; Suç ve karar tarihinde yürürlükte bulunan 5015 sayılı yasanın kaçak petrol başlıklı 2.maddesinin 21.fıkrasının c alt bendi hükmüne göre; "Kurumdan izin alınmadan; akaryakıt haricinde kalan solvent, madeni ve baz yağ, asfalt, nafta ve benzeri petrol ürünlerinden elde edilen akaryakıt ya da akaryakıta dönüştürmek maksadıyla kullanılan veya…

Kararların tam metni ve benzer kararlar için ücretsiz arayın

Değişiklik Geçmişi

  1. 25.01.2007değişik5576 sayılı Kanun

    25/1/2007 tarihli ve 5576 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle bu maddede yer alan bent numaraları yeniden teselsül ettirilmiştir.

  2. 25.01.2007ek

    (Ek: 25/1/2007-5576/1 md.; Değişik: 28/3/2013-6455/35 md.)

  3. 09.07.2008değişik5784 sayılı Kanun

    (Değişik: 9/7/2008-5784/27 md.)

  4. 25.04.2013değişik6462 sayılı Kanun

    25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle bu bentte yer alan “sakatlanmasına” ibaresi “engelli hale gelmesine” şeklinde değiştirilmiştir.

Kanun: 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu

Kabul tarihi: 04.12.2003

Resmî Gazete: 20.12.2003 / Sayı 25322

Kaynak: mevzuat.gov.tr

Metin mevzuat.gov.tr'deki güncel (işlenmiş) metinden alınır ve düzenli olarak güncellenir. Resmî metin için Resmî Gazete esas alınır.

Petrol Piyasası Kanunu tüm maddeleri