5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu

FSEK Madde 42Meslek birliklerinin kurulması

Yürürlükte · Son değişiklik: 02.07.2018

(Değişik: 1/11/1983-2936/7 md.)

(Değişik birinci fıkra: 21/2/2001 - 4630/21 md.) Eser sahipleri ve eser sahiplerinin hakları ile bağlantılı hak sahipleri, (Ek ibare: 3/3/2004-5101/12 md.) ile bu Kanunun 52 nci maddesine uygun biçimde düzenlenmiş sözleşmelerle eser veya hak sahibinden malî hakları kullanma yetkilerini devralarak bu Kanunun 10 uncu maddesine göre ilim-edebiyat eserleri üzerindeki hakları kullanarak, süreli olmayan yayınları çoğaltan ve yayanlar (…) üyelerinin ortak çıkarlarını korumak ve bu Kanun ile tanınmış hakların idaresini ve takibini, alınacak ücretlerin tahsilini ve hak sahiplerine dağıtımını sağlamak üzere, Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelik ve tip statülere uygun olarak tespit edilecek alanlarda birden fazla meslek birliği kurabilirler. Eser sahipleri veya icracı sanatçılar bakımından zorunlu organlarının asıl üye sayısının dört katı kadar (…); yapımcılar veya radyo-televizyon kuruluşları bakımından bu organların asıl üye sayısının iki katı kadar üye olma niteliklerini taşıyan gerçek veya tüzel kişiler meslek birliği olarak faaliyet gösterebilmek için izin almak üzere Bakanlığa başvurmak zorundadırlar. Meslek birlikleri bu izni aldıktan sonra kuruldukları alanda faaliyet gösterirler.

(Değişik: 21/2/2001 - 4630/21 md.) Aynı alanda, başka bir meslek birliğinin kurulabilmesi için, yukarıda zikredilen kurucu üye sayılarından az olmamak kaydıyla o alanda kurulmuş en fazla üyesi olan meslek birliğinin üye tam sayısının 1/3’ü kadar üye olma niteliklerini taşıyan gerçek veya tüzel kişiler faaliyet izni almak üzere Bakanlığa başvururlar. Bakanlığın bu başvuruyu uygun bularak izin vermesi halinde faaliyet gösterirler. Her birlik ihtiyaçlar doğrultusunda şubeler açarak çalışabilir. Aynı alanda kurulmuş en az iki meslek birliği, Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelik ve tip statülerin belirlediği usul ve esaslar çerçevesinde federasyon kurabilir. Aynı alanda birden fazla federasyon kurulamaz.

Meslek birlikleri ve federasyon özel hukuka tabi tüzelkişilerdir. Üyeleri sermaye koymak, kar ve zarara, hukuki mesuliyete iştirak etmekle yükümlü tutulamazlar.

Meslek birliklerinin ve federasyonun tip statülerinde genel kurul, yönetim kurulu, denetleme kurulu, teknik - bilim kurulu ve haysiyet kurulu mecburi organ olarak düzenlenir. Bu birliklerin ve federasyonun kurulması, kontrolü; denetlenmesi ile ilk genel kurullarını toplayabilmeleri için gerekli en az üye sayısı, diğer ihtiyari organları, kurullarının teşekkül tarzı, üye sayısı ve görevleri üyeliğe girme, çıkma ve çıkarılma şartları, şubelerini kurabilecekleri bölgelerin tespiti, yurt içi ve yurt dışındaki kamu kurum ve kuruluşları, gerçek ve özel hukuk tüzelkişileri ile olan ilişkileri, bu ilişkilerdeki hak ve yetkileri, üyeleriyle olan mali ilişkileri, elde edilen telif ücreti ve tazminatların dağıtımı ve diğer usul ve esaslara ilişkin hususlar; Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir.

4/10/1983 tarihli ve 2908 sayılı Dernekler Kanununun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası, 30, 37, 40, 42, 43, 44, 45, 48, 65, 66, 67, 68, 69, 70 ve 90 ıncı maddeleri, bu maddeye göre kurulacak meslek birlikleri ve federasyon için de ceza hükümleriyle birlikte uygulanır.

(Değişik: 21/2/2001 - 4630/21 md.) Eser sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin bu Kanunla tanınmış hakları, ülke içinde bu maddeye göre kurulan meslek birlikleri dışında; başka bir-lik, dernek ve benzeri kuruluşlar tarafından takip edilemez. Bu maddede geçen üyelik, kurucu üye sayısı ve üye tam sayısı gibi hususlar bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulmuş olan meslek birlikleri için de aranır. Bütün meslek birlikleri Kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren altı ay içerisinde bu maddede getirilen esaslara uygun hale gelmek mecburiyetindedirler. Bu süre içinde bu şartı yerine getirmeyen meslek birlikleri altı ay sonunda kendiliğinden dağılmış sayılır.

Bu maddeye atıf yapan kararlar

670.000'i aşkın Yargıtay ve Danıştay kararı arasından FSEK Madde 42 hükmüne atıf yapan örnekler.

  • Yargıtay · 11. Hukuk DairesiE. 2011/14698K. 2013/36810.01.2013

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi - E. 2011/14698, K. 2013/368 (10.01.2013)

    …davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir. Kararı, taraf vekilleri temyiz etmişlerdir. 1- Dava, FSEK’nin 68. ve 70/3. maddelerine dayalı olarak açılan maddi tazminat istemine ilişkindir. 5846 sayılı FSEK.’nin 42. maddesinde, “Eser sahipleri ve eser sahiplerinin hakları ile bağlantılı hak sahipleri, ile bu Kanunun 52. maddesine uygun biçimde düzenlenmiş sözleşmelerle eser veya hak sahibinden malî hakları kullanma yetkilerini devralarak bu Kanunun 10'uncu maddesine…

  • Yargıtay · 11. Hukuk DairesiE. 2023/2214K. 2023/394521.06.2023

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi - E. 2023/2214, K. 2023/3945 (21.06.2023)

    …belgeler incelenip, gereği düşünüldü. I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ... Telif Hakları ve Sinema Genel Müdürlüğünün 07.10.2009 tarihli oluru ile 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (5846 sayılı Kanun) 42 nci maddesi birinci fıkrası kapsamında kurulmuş bir meslek birliği olduğunu ve amacının da tüzüğünün 3 üncü maddesinde belirtildiğini, 5846 sayılı Kanun'un 42 nci maddesinin altıncı maddesi gereği eser sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin haklarının…

  • Yargıtay · 11. Hukuk DairesiE. 2008/5073K. 2010/153311.02.2010

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi - E. 2008/5073, K. 2010/1533 (11.02.2010)

    …üzere mali hakların meslek birliğine verildiği Kültür Bakanlığı tarafından sunulan müzik eseri işletme belgelerine ekli belgelerden, icracı sanatçıların sadece çoğaltma hakkını yapımcıya devrettiklerinin anlaşıldığı, FSEK’nun 42/a-son maddesine göre davacı ... birliğinin hak sahipleri adına hakları kullanma yetkisi bulunduğu, icra edilen eserin üzerinde icracı olarak görünen kişinin icranın sahibi sayıldığı gibi fonogram için eser işletme belgesi alınması halinde 11. madde…

  • Danıştay · Danıştay 10. Daire BaşkanlığıE. 2020/6961K. 2024/391414.10.2024

    Danıştay 10. Daire Başkanlığı - E. 2020/6961, K. 2024/3914 (14.10.2024)

    …meslek birliğine üye olduğu, ancak hak sahibinin meslek birliğine üye olmasının, haklarını otomatik olarak birliğe devrettiği ya da hakların otomatik olarak meslek birliğince kullanılabileceği anlamına gelmediği, 5846 sayılı Kanun'un 42/A maddesi uyarınca yetki belgesi vermeleri gerektiği, yetki belgesine ilişkin detayların yönetmelikle düzenleneceği; dava konusu Yönetmeliğin 4. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "hak sahibi" tanımı yönünden, söz konusu tanımın, Kanun'da ve…

  • Yargıtay · 11. Hukuk DairesiE. 2023/4500K. 2024/677925.09.2024

    Yargıtay 11. Hukuk Dairesi - E. 2023/4500, K. 2024/6779 (25.09.2024)

    …çıkması halinde sadece bu tür bir sözleşmenin esas alınarak bilirkişi raporunun oluşturulmasının hakkaniyet gereği olduğunu, davacı tarafın dava dilekçesinde yazarın telif haklarını elinde bulundurduğunu iddia etse de 5846 sayılı Kanun'un 42 nci maddesi gereğince öncelikle bu telif hakkının ülke içinde bir kurum tarafından karşılanıp karşılanmadığının tespit edilmesinin gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece…

Kararların tam metni ve benzer kararlar için ücretsiz arayın

Değişiklik Geçmişi

  1. 01.11.1983değişik2936 sayılı Kanun

    (Değişik: 1/11/1983-2936/7 md.)

  2. 21.02.2001değişik4630 sayılı Kanun

    (Değişik birinci fıkra: 21/2/2001 - 4630/21 md.)

  3. 03.03.2004değişik5101 sayılı Kanun

    3/3/2004 tarihli ve 5101 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “ile bu Kanunun 52 nci maddesine uygun biçimde düzenlenmiş sözleşmelerle eser veya hak sahibinden malî hakları kullanma yetkilerini devralarak bu Kanunun 10 uncu maddesine göre ilim-edebiyat eserleri üzerindeki hakları kullanarak, süreli olmayan yayınları çoğaltan ve yayanlar” ibaresi madde metninden çıkartılmıştır.

  4. 02.07.2018değişik700 sayılı KHK

    2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 24 üncü maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer alan “Kültür Bakanlığınca hazırlanan ve Bakanlar Kurulunca onaylanan tüzük” ibaresi “Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelik” şeklinde, ikinci fıkrasında yer alan “Bakanlıkça hazırlanan tüzük” ibaresi “Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelik” şeklinde değiştirilmiştir.

Kanun: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu

Kabul tarihi: 05.12.1951

Resmî Gazete: 13.12.1951 / Sayı 7981

Kaynak: mevzuat.gov.tr

Metin mevzuat.gov.tr'deki güncel (işlenmiş) metinden alınır ve düzenli olarak güncellenir. Resmî metin için Resmî Gazete esas alınır.

Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu tüm maddeleri